Në të njëjtën dekadë kur janë vërejtur valë gravitacionale dhe një bashkim ylli neutron, astronomët tani kanë vëzhguar atë që ata besojnë se është zbulimi i parë i një vrime të zezë që gëlltit një yll neutron.
Të mërkurën e kaluar, detektorët e valëve të gravitetit në Itali dhe SHBA, të quajtur LIGO dhe Virgjëresha, zbuluan rrjedhat në hapësirë dhe kohë, duke gjurmuar një ngjarje që ndodhi 8,550 trilionë kilometra larg nga Toka.
Astronomët janë duke analizuar të dhënat nga zbulimi për të konfirmuar madhësinë e dy objekteve që bashkuan për të formuar rrjedha të tilla kataklizmike, por ngjarja ka të ngjarë që një vrimë e zezë të ketë gëlltitur një yll neutron.
“Rreth 900 milionë vjet më parë, kjo vrimë e zezë gëlltiti një yll shumë të dendur, i njohur si një yll neutroni,” tha Susan Scott, udhëheqëse e Teorisë së Përgjithshme të Relativitetit dhe Grupit të Analizave të të Dhënave në Universitetin kombëtar australian dhe shefe kryesore në Qendrën ARC të Ekselencës për Zbulimin e Valëve të gravitetit.
“Teleskopi ANU SkyMapper ANU iu përgjigj alarmit të zbulimit dhe skanoi të gjithë rajonin e mundshëm të hapësirës ku ndodhi ngjarja, por ne nuk kemi gjetur ndonjë konfirmim vizual,” shtoi ajo.
Në fakt, vrimat e zeza dhe yjet neutron janë mbetjet pasi yjet vdesin. Yjet e neutroneve janë më të vegjlit në univers, mbetjet e supernovave. Diametrat e tyre janë të krahasueshëm me madhësinë e një qyteti si Çikago apo Atlanta, por ato janë tepër të dendura, me masa më të mëdha se ajo e Diellit.
Kur yjet masive kolapsojnë në fund të jetës së tyre, ato formojnë një zonë të gravitetit aq të fortë sa asgjë, përfshirë dritën, nuk mund t’i shpëtojë asaj.
Ashtu si zbulimet e tjera marramendëse këtë dekadë, ky zbulim i ri mund të sigurojë prova më të rëndësishme për ngjarjet e mëparshme të padukshme në kozmos.
“Nëse ylli neutron nuk është shumë më i vogël në masë se vrima e zezë, astronomët do të prisnin më shumë orbita për t’i afruar ato. Kjo do të copëtonte yllin e neutronit, duke krijuar sinjale elektromagnetike që mund të zbulohen”, tha Scott.
Sinjali do t’u tregonte astronomëve për vetitë e yllit, duke lënë të kuptohet në përbërjen e tyre misterioze, transmeton KosovaPress.
Valët e gravitetit janë rreze në hapësirë dhe kohë. Përplasjet e yjeve neutron lëshojnë valë të gravitetit, elemente të lehta dhe të rënda si ari.
