Qershori i këtij viti ishte më i nxehti i regjistruar ndonjëherë në Evropën Perëndimore dhe i dyti më i ngrohti globalisht, me 1.39°C mbi mesataren e vlerësuar para-industriale, sipas shërbimeve të Bashkimit Evropian për ndryshimet klimatike.
Temperaturat rekord në tokë përkuan me temperaturat më të larta të regjistruara ndonjëherë të sipërfaqes së detit në qershor, duke theksuar akumulimin e vazhdueshëm të nxehtësisë brenda sistemit klimatik të Tokës, sipas të dhënave të publikuara të enjten nga Shërbimi i Ndryshimeve Klimatike i Kopernikut i BE-së dhe Qendra Evropiane për Parashikime Meteorologjike Afatmesme (ECMWF).
“Së bashku, këto rekorde pasqyrojnë një sistem klimatik që vazhdon të grumbullojë nxehtësi. Rezultati është valë të nxehti gjithnjë e më intensive, një oqean vazhdimisht i ngrohtë dhe rreziqe në rritje për njerëzit, ekosistemet dhe infrastrukturën në Evropë dhe më gjerë”, tha Samantha Burgess, udhëheqëse strategjike për klimën në ECMWF.
Evropa Perëndimore dhe Qendrore përjetuan një valë intensive të të nxehtit në fund të qershorit, e cila theu rekorde mujore dhe rekorde absolute të temperaturave në disa vende, përfshirë Gjermaninë dhe Republikën Çeke. Kjo ngjarje pasoi një valë jashtëzakonisht të ashpër të të nxehtit në maj dhe u pasua nga një tjetër që filloi në fillim të korrikut, duke ilustruar një model gjithnjë e më të qëndrueshëm të nxehtësisë ekstreme verore.
Ndikimet shtriheshin përtej temperaturave të larta, me kushte të thata në pjesën më të madhe të Evropës, veçanërisht në Gadishullin Iberik, Francën jugore dhe pjesë të Evropës lindore, rritje të aktivitetit të zjarreve në pyje, ulje të rrjedhjeve të lumenjve dhe rritje të rrezikut të thatësirës, gjë që dëmton prodhimin ushqimor.
Profesori Ottmar Edenhofer, kryetar i organit të pavarur këshillues shkencor të BE-së për ndryshimet klimatike, tha se arritja e objektivave klimatike të BE-së për vitet 2040 dhe 2050 në mënyrë me kosto efektive kërkon “reduktime domethënëse të emetimeve në të gjithë ekonominë”.
“Ndërsa bujqësia ka bërë përparim, shkalla dhe ritmi i reduktimeve ende nuk janë të mjaftueshme. Sektori do të duhet të rrisë veprimet në vitet e ardhshme – për të ndihmuar në arritjen e neutralitetit klimatik dhe për të mbrojtur jetesën e fermerëve, për të mbështetur komunitetet rurale dhe për të siguruar furnizimin ushqimor të Evropës ndërsa klima vazhdon të ndryshojë”, tha Edenhofer pas publikimit të një raporti në mars.
El Niño
Ndërkohë, valët e të nxehtit detar u përhapën në Mesdheun perëndimor dhe në vijat bregdetare të Atlantikut, duke kërcënuar ekosistemet detare. Globalisht, qershori 2026 regjistroi temperaturat më të larta të sipërfaqes së detit për muajin qershor në oqeanet pa akull të botës, duke tejkaluar ngushtë rekordin e mëparshëm të vendosur në vitin 2024, sipas të dhënave të BE-së.
Shkencëtarët ia atribuuan këtë pjesërisht forcimit të kushteve të El Niño – një model klimatik ku ujërat sipërfaqësore të Oqeanit Paqësor tropikal bëhen dukshëm më të ngrohta se zakonisht – megjithëse të dhënat klimatike të BE-së argumentojnë se ndryshimet klimatike afatgjata të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor mbeten faktori dominues pas rritjes së temperaturave globale.
Megjithatë, disa të tjerë kanë rezerva nëse El Niño është përgjegjës për rritjen e ngrohjes globale.
Ekspertët e klimës paralajmëruan se këto rekorde tregojnë se sistemi klimatik po ruan sasi gjithnjë e më të mëdha nxehtësie, duke sjellë valë të të nxehtit më të shpeshta dhe më intensive me pasoja në rritje për shëndetin publik, ekosistemet dhe infrastrukturën.
