Ndërsa korriku kalon në gusht, kontinenti evropian po përgatitet për një tjetër valë intensive të të nxehtit dhe një përshkallëzim potencialisht historik të temperaturave ekstreme. E nxitur nga një bllokim atmosferik klasik i tipit “Omega block”, vala e katërt e fuqishme dhe afatgjatë e të nxehtit e këtij sezoni do të ngjitet nga Afrika Veriore drejt veriut, ndërsa një sistem i fuqishëm i nxehtësisë do të vendoset mbi Evropën Perëndimore, Qendrore dhe Mesdheun.
Modelet globale të motit me rezolucion të lartë po sinjalizojnë anomali potencialisht historike të temperaturave në shtresat e mesme dhe të larta të atmosferës, duke arritur deri në përqindjen e 99-të dhe duke krijuar kushtet për një tjetër valë të të nxehtit, me temperatura ekstreme që mund të sfidojnë rekordet gjatë verës së vitit 2026, raporton Sewere Weather Europe.
Nxehtësia do të përhapet në pjesën më të madhe të Evropës deri në fund të korrikut dhe do të vazhdojë edhe gjatë gushtit.
Kupola e re e Nxehtësisë do të përqendrohet kryesisht mbi Gadishullin Iberik dhe Francën, ku fundi i korrikut deri në fillim të gushtit do të sjellë temperatura që do të kalojnë lehtësisht 40 °C në shumë zona, ndërsa në disa vende mund të arrijnë deri në 45 °C. Ndërsa boshti i presionit të lartë zhvendoset drejt lindjes, ndikimi do të përhapet mbi Evropën Qendrore, duke sjellë temperatura mbi 40 °C nga Gjermania perëndimore deri në Beneluks, Itali, Hungari dhe shumicën e vendeve të Ballkanit verior.
E përforcuar nga një konfigurim sinoptik që sjell një masë ajri jashtëzakonisht të nxehtë dhe të thatë drejtpërdrejt nga shkretëtira e Saharasë drejt pjesës qendrore të Evropës, të gjitha shtresat atmosferike mund të sfidojnë rekordet historike ndërsa vala e nxehtësisë intensifikohet.
Përveç kësaj, po rriten edhe katastrofat ekologjike, pasi pyjet e thata s në jug të Francës dhe Spanjës janë nën rrezik ekstrem nga zjarret. Këto kushte do të përhapen edhe në Evropën Qendrore, ndërsa ajri i thatë dhe i nxehtë do të zgjerohet gjatë fundjavës së ardhshme. Me lagështi relative që do të bjerë nën 20 për qind, kushtet për zjarre shpërthyese janë të pranishme.
Nxehtësia ekstreme gjatë një Kupole të Nxehtësisë mund të ndikojë seriozisht në shëndetin e njerëzve dhe të jetë veçanërisht e rrezikshme për grupet më të cenueshme, si të moshuarit, fëmijët dhe personat me probleme shëndetësore ekzistuese që mund të përkeqësohen nga temperaturat ekstreme.
Për shkak të ekspozimit të gjatë ndaj temperaturave të larta, punëtorët në ndërtim, fermerët dhe personat që punojnë për orë të gjata jashtë janë në rrezik më të madh nga sëmundjet e lidhura me nxehtësinë.
Lodhja nga nxehtësia shfaqet pas ekspozimit të zgjatur ndaj temperaturave të larta. Ajo shkakton dehidratim, marramendje dhe në raste më të rënda mund të përparojë në goditje nga nxehtësia.
Lagështia e lartë gjatë valëve të të nxehtit gjithashtu ndikon shumë në trup. Për këtë arsye përdoret indeksi i nxehtësisë, i cili tregon temperaturën që trupi e percepton duke kombinuar temperaturën dhe lagështinë.
Kur temperatura e ajrit është rreth +35 °C, lagështia nën 60 për qind është shumë më pak problematike sesa kur lagështia është shumë e lartë, për shembull mbi 80 për qind. Në këtë rast, temperatura e ndjerë mund të jetë afër 50 °C.
Pas këtyre statistikave shqetësuese meteorologjike fshihet një rrezik edhe më i madh. Nxehtësia ekstreme është një vrasës i heshtur dhe kjo kupolë aktuale tashmë ka shkaktuar viktima në Francë dhe Spanjë gjatë ditëve të para. Rreziku shtohet nga të ashtuquajturat “net tropikale”, kur temperaturat nuk bien mjaftueshëm gjatë natës për t’i dhënë trupit mundësinë të ftohet.
Për shkak se sistemet qendrore të kondicionimit janë më pak të përhapura në Evropë, urgjencat mjekësore po përgatiten për rritje të rasteve të goditjeve të rënda nga nxehtësia. Valët e të nxehtit janë lidhur gjithashtu me rritje të rasteve të sulmeve në zemër, goditjeve në tru dhe sëmundjeve të frymëmarrjes.
Modeli atmosferik që do të vendoset mbi kontinent gjatë pjesës së mbetur të korrikut dhe fillimit të gushtit 2026 i ngjan një bllokimi klasik “Omega”, me një qendër të presionit të lartë mbi Evropën dhe dy qendra të thella me presion të ulët në të dy anët: një mbi Atlantikun Verior dhe tjetra mbi Rusi.
Presioni i lartë në sipërfaqe do të rrisë presionin atmosferik mbi pjesën më të madhe të Evropës, ndërsa presioni i ulët do të vazhdojë mbi Atlantikun Verior.
Kjo do të krijojë një situatë me erëra përgjithësisht të dobëta deri në fund të korrikut. Megjithatë, drejt fundjavës, kur fillon gushti, qendra e presionit të lartë do të zhvendoset nga Evropa Lindore më shumë drejt Gjermanisë, Danimarkës dhe rajonit të Baltikut.
Kjo do të sjellë një qarkullim më lindor-verilindor në shtresat e ulëta të atmosferës, duke sjellë masa ajri shumë më të thata nga kontinenti drejt Mesdheut. Kjo zakonisht shkakton nxehtësi ekstreme dhe rekordthyese pasi ajri ngrohet edhe më shumë për shkak të efektit Foehn gjatë zbritjes së tij.
Ky bllokim i fuqishëm i presionit të lartë do të qëndrojë mbi Evropë për gati dy javë, duke sjellë valë lokale historike të të nxehtit me temperatura mbi 40 °C në shumë vende.
Më pas, drejt fundjavës, Kupola e Nxehtësisë do të zhvendoset më shumë drejt juglindjes dhe nxehtësia më e madhe pritet në Evropën Qendrore, Ballkan dhe Mesdhe.
Temperaturat maksimale pritet të kalojnë 40 °C në shumë vende dhe të sfidojnë rekordet historike
Spanja dhe Portugalia nuk do të shpëtojnë nga kjo valë e fuqishme e të nxehtit. Temperaturat më të larta priten në fundjavën e kësaj jave.
Në jug të Portugalisë dhe Spanjën jug-qendrore, temperaturat mund të arrijnë 42 deri në 46 °C në zonat më të ekspozuara ndaj nxehtësisë.
Italia, Mesdheu dhe Gadishulli Ballkanik
Me këtë valë të nxehtit, masa më e nxehtë e ajrit të sezonit do të zhvillohet mbi Evropën Qendrore, Ballkan dhe Mesdhe nga mesi i javës deri në fundjavën pasuese.
Nxehtësia ekstreme do të përfshijë Italinë veriore-qendrore dhe ultësirat Panonike me temperatura 40-43 °C për disa ditë pas së enjtes.
Pjesa tjetër e Gadishullit Ballkanik do të ngrohet gradualisht. Temperaturat mbi 40 °C priten në disa zona të Sllovenisë, Kroacisë lindore, Bosnjës dhe Hercegovinës veriore, Serbisë qendrore-veriore, shumicës së Hungarisë dhe Rumanisë perëndimore.
Kushtet e thata dhe masa jashtëzakonisht e nxehtë e ajrit gjatë fundjavës mund të sjellin temperatura pranë rekordeve historike dhe në disa zona mund t’i tejkalojnë ato.
Temperaturat e natës gjithashtu do të mbeten të larta, ndërsa erërat do të rrisin shpejt rrezikun nga zjarret në Ballkan dhe Itali.
Gjermania, Beneluksi, Polonia dhe Republika Çeke
Nxehtësia më ekstreme në Beneluks dhe Gjermani do të zgjasë rreth tri ditë. Temperaturat maksimale mund të arrijnë nga fundi i viteve 30 °C deri në 40-41 °C në disa rajone.
Pas së enjtes, temperaturat do të rriten shpejt edhe në Austri, Republikën Çeke, Sllovaki dhe Poloni.
Evropa Lindore
Gjatë fundjavës, ndërsa Kupola e Nxehtësisë zgjerohet drejt Evropës Lindore dhe Ballkanit, masa shumë e nxehtë e ajrit do të përhapet edhe në Ukrainë, Moldavi dhe Rusinë perëndimore.
Temperaturat mund të afrohen në 40 °C të dielën dhe të vazhdojnë nga 38 deri në 41 °C gjatë javës pasuese.
Duhet theksuar se kjo valë e të nxehtit, e kombinuar me erëra mesatarisht të forta dhe shumë të thata, do të rrisë më tej rrezikun ekstrem nga zjarret në Evropën jugperëndimore dhe do të krijojë kërcënim shtesë për zjarre në Itali, rajonin Alpin dhe Ballkan.
Zjarre të reja mund të shpërthejnë dhe të përhapen me shpejtësi në këto kushte, pasi lagështia shumë e ulët dhe erërat më të forta krijojnë terren për zjarre shpërthyese dhe të pakontrollueshme.
