Evropa po kalon një nga valët më të forta të nxehtësisë të regjistruara ndonjëherë për këtë periudhë të vitit, dhe në shumë vende janë thyer rekorde historike të muajit qershor.
Britania e Madhe ka regjistruar temperaturën më të lartë të qershorit në histori, rreth 36.7–36.9°C, duke thyer rekordin e mëparshëm.
Franca ka përjetuar temperatura mbi 40°C në shumë zona, ndërsa disa qytete kanë regjistruar netët më të nxehta të regjistruara ndonjëherë. Autoritetet kanë mbyllur shkolla, kanë kufizuar aktivitete publike dhe sistemi shëndetësor është nën presion të madh. Ka edhe viktima nga të nxehtit ekstrem.
Zvicra ka shënuar ditën më të nxehtë të qershorit në histori, me temperatura që kanë arritur rreth 38°C.
Vala e të nxehtit po zhvendoset drejt Evropës Qendrore dhe Ballkanit, ku priten temperatura shumë mbi mesataren sezonale edhe gjatë ditëve në vijim.
Sa i përket shkakut, meteorologët e lidhin këtë episod me një “heat dome” (kupolë nxehtësie), një sistem të fuqishëm me presion të lartë që bllokon ajrin e nxehtë mbi një rajon për disa ditë. Ky fenomen po përforcohet nga temperaturat tashmë më të larta të klimës globale.
Një analizë e publikuar sot nga grupi World Weather Attribution arrin në përfundimin se kjo valë e nxehtësisë është bërë shumë më intensive për shkak të ndryshimeve klimatike të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor. Sipas analizës, një ngjarje e tillë do të kishte qenë shumë më pak e mundshme dhe disa gradë më e ftohtë disa dekada më parë.
Për Kosovën dhe pjesën tjetër të Ballkanit, kjo do të thotë se edhe pse temperaturat mund të mos arrijnë rekordet e Francës apo Britanisë, pritet një periudhë me vapë të fortë dhe rrezik të shtuar për zjarre në natyrë, veçanërisht nëse mungojnë reshjet.
Kjo valë e veçantë e nxehtësisë ka filluar të intensifikohet rreth datës 17–20 qershor, fillimisht në Gadishullin Iberik (Spanjë dhe Portugali), më pas është përhapur në Francë, Britaninë e Madhe, Beneluks dhe tani po zhvendoset drejt Evropës Qendrore dhe Ballkanit. Kulmi në Francë dhe Britani u arrit më 24–26 qershor, kur u thyen disa rekorde të muajit qershor.
- Evropa Perëndimore (Franca, Britania, Belgjika, Holanda) pritet të nisë të freskohet gradualisht gjatë fundjavës dhe në fillim të javës së ardhshme.
- Evropa Qendrore dhe Ballkani, përfshirë rajonin tonë, do ta ndiejnë më shumë valën e nxehtësisë në ditët e ardhshme, pasi masa e ajrit të nxehtë po lëviz drejt lindjes. Në shumë zona temperaturat pritet të mbeten mbi normalen deri në ditët e para të korrikut.
- Pra, nuk pritet që vala të përfundojë njëherësh në të gjithë Evropën. Ajo po “udhëton”:
- fillimisht goditi Perëndimin,
- tani po kalon në Qendër dhe Ballkan,
- dhe pritet të dobësohet gradualisht gjatë javës së parë të korrikut, megjithëse në disa pjesë të Evropës Jugore mund të vazhdojnë temperatura shumë të larta edhe më gjatë./MeteoBallkan
